İDRİS KELEŞ

PARKALLA GÖLÜ

Su hayattır. Eski çağlarda yaşam suyun etrafında şekilleniyordu.

Su kutsal olarak kabul ediliyordu.

Göllere ve nehirlere dinsel isimler veriliyordu.

Yeniçağa Gölü’nün Eskiçağlardaki adı Parkalla’dır.

İsmin “Parkalla” olduğu görüşü bana aittir.

Parkalla Hititçe bir kelimedir.

Hititler günümüzden 4.000 yıl önce Anadolu’ya gelmişlerdir. Çivi yazısı kullanmışlardır. Çivi yazılı tabletlerin önemli bir kısmı kazılar sayesinde ortaya çıkarılmış ve okunmuştur.

Bu tabletlerden bir tanesi bir kehanet yürüyüşünü anlatır. Massimo Forlanini bu tableti çözümlemiştir. Tablette bir güzergâh anlatılmaktadır. Bir göl ve bir kasabadan söz edilir. Kasabanın ismi Şadarma’dır. Tablet kırık olduğu için gölün ismi tam olarak okunamamıştır.

Forlanini, tablette anlatılan gölün Yeniçağa Gölü olduğunu söyler. Okunamayan ismin “Patalya” olması gerektiğini anlatır.

Buraya kadar tamam.

Sonrası…

Tarih üzerine okuduğum iki üniversitede diller üzerine eğitim aldım. Sümerce, Latince, Grekçe, Osmanlıca, Hititçe… Dört yıl boyunca Hititçe yazılmış çivi yazılı tabletlerin çevirisini yaptım. Hititçe bir kelime önerebilecek birikime sahip olduğuma inanıyorum.

Bu yüzden katıldığım sempozyumlarda ismin “Patalya” değil “Parkalla” olduğunu anlatmaya çalışıyorum.

Parkalla, Hitit metinlerinde geçen coğrafi bir addır. Hitit belgelerinde kasaba adı olarak kullanılmıştır. Hititler çok tanrılı bir inanç sistemine sahipti. Parka isminde birde tanrıları vardı. Yani Parka-Parkalla Hititler tarafından kullanılan bir kelimeydi.

İsmin Parkalla olduğunu iddia etmemin sebebi şudur: Hititler’den sonra bölgemizde başka medeniyetlerde yaşamışlardır. Parkalla ismi diğer kültürlere miras kalmış. Bölgeye gelen kavimlerce kullanılmıştır.

Bizans kaynaklarında Yeniçağa Gölü çevresinde çok önemli olaylar olduğunu görüyoruz. Bu olaylar anlatılırken gölün ismi de zikredilmiştir.

Sizce Bizans döneminde Yeniçağa Gölü’nün ismi nedir?

Perkile!

Parkalla ismi söyleyişte bir miktar değişmiş ve Perkile’ye dönüşmüştür.

Gölün yakınında bulunan Şadarma kasabasında Hititler yaşıyorlardı.

Hititler göle Parkalla Gölü diyorlardı.

Bizanslılar ise Perkile…

İşte böyle…

Heyecan verici değil mi?

Çarşamba’ya beklerim.

İdris KELEŞ